3 views

Աշխարհում, այդ թվում` Հայաստանում, ժամանակ առ ժամանակ դիտվում է էնտերովիրուսային վարակներով պայմանավորված հիվանդությունների աստիճանաբար ակտիվացում: Էնտերովիրուսային վարակները փոխանցվում են ջրային, սննդային, կենցաղ-կոնտակտային եղանակով, օդակաթիլային և փոշու միջոցով: Վարակը կարող է փոխանցվել հիվանդ մարդու կամ նրա կողմից օգտագործված իրերի, առարկաների կամ մակերեսների հետ սերտ շփման հետևանքով: Ô±ÕµÕ½ Õ¾Õ«Ö€Õ¸Ö'Õ½Õ¶Õ¥Ö€Õ¨ Õ¯Õ¡ÕµÕ¸Ö'Õ¶ Õ¥Õ¶ Õ¡Ö€Õ¿Õ¡Ö"Õ«Õ¶ Õ´Õ«Õ»Õ¡Õ¾Õ¡ÕµÖ€Õ¸Ö'Õ´, Õ´Õ«Õ¶Õ¹Ö‡ 2 Õ¡Õ´Õ«Õ½ ÕºÕ¡Õ°ÕºÕ¡Õ¶Õ¾Õ¸Ö'Õ´ Õ¥Õ¶ Õ´Õ¡Õ¯Õ¥Ö€Õ¥Õ½Õ¡ÕµÕ«Õ¶ Õ»Ö€Õ¡Õ´Õ¢Õ¡Ö€Õ¶Õ¥Ö€Õ« Õ»Ö€Õ¥Ö€Õ¸Ö'Õ´ Ö‡ Õ­Õ¸Õ¶Õ¡Õ¾ Õ°Õ¸Õ²Õ¸Ö'Õ´: Ô±ÕµÕ½ Õ¾Õ«Ö€Õ¸Ö'Õ½Õ¶Õ¥Ö€Õ¸Õ¾ ÕºÕ¡ÕµÕ´Õ¡Õ¶Õ¡Õ¾Õ¸Ö€Õ¾Õ¡Õ® Õ°Õ«Õ¾Õ¡Õ¶Õ¤Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¶Õ¥Ö€Õ¨ Õ¿Õ¡Ö€Õ«Ö"Õ¡ÕµÕ«Õ¶ Ö‡ Õ½Õ¥Õ¦Õ¸Õ¶Õ¡ÕµÕ«Õ¶ Õ¸Ö€Ö‡Õ§ Ö…Ö€Õ«Õ¶Õ¡Õ¹Õ¡ÖƒÕ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶ Õ¹Õ¸Ö'Õ¶Õ¥Õ¶. Õ°Õ«Õ¾Õ¡Õ¶Õ¤Õ¡Õ¶Õ¸Ö'Õ´ Õ¥Õ¶ Õ¢Õ¸Õ¬Õ¸Ö€Õ¨ Õ¿Õ¡Ö€Õ¾Õ¡ Õ¢Õ¸Õ¬Õ¸Ö€ Õ¥Õ²Õ¡Õ¶Õ¡Õ¯Õ¶Õ¥Ö€Õ«Õ¶: Էնտերովիրուսների ընտանիքին են պատկանում կոքսակի վիրուսները: Կոքսակի վիրուսները բաժանվում են երկու մեծ խմբի՝ Ա (24 շճատիպ) և Բ (6 շճատիպ): Կոքսակի վիրուսներն առաջացնում են մի խումբ հիվանդություններ, որոնք բնութագրվում են տենդով և բազմաձև կլինիկական ախտանշաններով` պայմանավորված տարբեր օրգան-համակարգերի ախատահարումով: Հիվանդության գաղտնի շրջանը 1-10 օր է, բնորոշ ախտանշաններն են՝ թուլությունը, ուժեղ գլխացավը, լորձաթաղանթների բորբոքումը, ջերմության ալիքաձև բարձրացումը, որովայնում ցավերը, սրտխառնոցը, փսխումը: Ô·Õ¶Õ¿Õ¥Ö€Õ¸Õ¾Õ«Ö€Õ¸Ö'Õ½Õ¡ÕµÕ«Õ¶ Õ¾Õ¡Ö€Õ¡Õ¯Õ¶Õ¥Ö€Õ¨ Õ¯Õ¡Ö€Õ¸Õ² Õ¥Õ¶ Õ¡Ö€Õ¿Õ¡Õ°Õ¡ÕµÕ¿Õ¾Õ¥Õ¬ Õ¶Õ¡Ö‡ Õ´Ö€Õ½Õ¡Õ®Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¡Õ¶ Õ¡Õ­Õ¿Õ¡Õ¶Õ·Õ¡Õ¶Õ¶Õ¥Ö€Õ¸Õ¾: Ա խմբի կոքսակի վիրուսներն ախտահարում են մաշկը և լորձաթաղանթները՝ հարուցելով «ձեռք-ոտք-բերան» հիվանդություն, կարող են առաջացնել նաև ասեպտիկ կամ շճային մենինգիտ: Ô² Õ­Õ´Õ¢Õ« Õ¯Õ¸Ö"Õ½Õ¡Õ¯Õ« Õ¾Õ«Ö€Õ¸Ö'Õ½Õ¶Õ¥Ö€Õ¨ Õ¡Õ­Õ¿Õ¡Õ°Õ¡Ö€Õ¸Ö'Õ´ Õ¥Õ¶ Õ½Õ«Ö€Õ¿Õ¨, Õ©Õ¸Ö"Õ¡Õ´Õ«Õ¦Õ¨, Õ¬ÕµÕ¡Ö€Õ¤Õ¨ Ö‡ Õ¥Õ¶Õ©Õ¡Õ½Õ¿Õ¡Õ´Õ¸Ö"Õ½Õ¡ÕµÕ«Õ¶ Õ£Õ¥Õ²Õ±Õ¨: Էնտերովիրուսային վարակներից պաշտպանվելու համար անհրաժեշտ է` պահպանել անձնական հիգիենայի կանոնները (հաճախակի օճառով լվանալ ձեռքերն ուտելուց առաջ, սանհանգույցից, տրանսպորտից օգտվելուց հետո, հազի և փռշտալու հիգիենան), հատկապես` նորածինների խնամքի պարագայում, խուսափել էնտերովիրուսային վարակներով հիվանդների հետ սերտ շփումից, բնակարանը հաճախակի օդափոխել և խոնավ մաքրել, չխմել կասկածելի ջուր կամ խմել միայն եռացրած-սառեցրած ջուր, խուսափել երեխաներին ծորակի ջուր տալուց, մրգերը և բանջարեղենը մանրակրկիտ լվանալ հոսող ջրով, կասկածելի ջրի դեպքում՝ եռացրած-սառեցրած ջրով, լողալ միայն թույլատրված լողավազաններում, որտեղ իրականացվում են ախտահանման և ջրի որակի հսկողության աշխատանքներ, պաշտպանել սնունդը ճանճերից և այլ միջատներից։