53 views

Խրոնիկական ագրեսիվ հեպատիտի առաջացման հիմնական պատճառը Բոտկինի հիվանդությունն է։ Խրոնիկական ագրեսիվ հեպատիտը կարող է առաջանալ այս հիվանդությունից անմիջապես հետո կամ տարիներ անց։ Խրոնիկական ագրեսիվ հեպատիտ կարող է առաջանալ նաև արտադրական կամ կենցաղային թունավորումներից, նախօրոք ընդունած որոշ դեղամիջոցներից հետո և այլ պատճառ։ Ô¿Õ¬Õ«Õ¶Õ«Õ¯Õ¡Õ¶ Ô½Ö€Õ¸Õ¶Õ«Õ¯Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ¡Õ£Ö€Õ¥Õ½Õ«Õ¾ Õ°Õ¥ÕºÕ¡Õ¿Õ«Õ¿Õ¨ Õ¢Õ¶Õ¸Ö€Õ¸Õ·Õ¾Õ¸Ö'Õ´ Õ§ Õ¡Ö€Õ¿Õ¡Õ°Õ¡ÕµÕ¿Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¶Õ¥Ö€Õ« Õ¢Õ¡Õ¦Õ´Õ¡Õ¦Õ¡Õ¶Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¡Õ´Õ¢Ö‰ Ô´Ö€Õ¡Õ¶Ö" Õ¯Õ¡Ö€Õ¥Õ¬Õ« Õ§ Õ­Õ´Õ¢Õ¡Õ¾Õ¸Ö€Õ¥Õ¬ Õ¨Õ½Õ¿ 3 Õ°Õ«Õ´Õ¶Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ°Õ¡Õ´Õ¡Õ­Õ¿Õ¡Õ¶Õ«Õ·Õ¶Õ¥Ö€Õ«` Õ¡Õ½Õ©Õ¥Õ¶Õ¸-Õ¾Õ¥Õ£Õ¥Õ¿Õ¡Õ¿Õ«Õ¾ Õ¤Õ«Õ½ÕºÕ¥ÕºÕ¿Õ«Õ¯ «փոքր» լյարդային անբավարարություն Ô¸Õ½Õ¿ Õ¯Õ¬Õ«Õ¶Õ«Õ¯Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ ÕµÕ¸Ö'Ö€Õ¡Õ°Õ¡Õ¿Õ¯Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¶Õ¥Ö€Õ« Õ¨Õ¶Õ¤Õ¸Ö'Õ¶Õ¾Õ¸Ö'Õ´ Õ§ Õ­Ö€Õ¸Õ¶Õ«Õ¯Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ¡Õ£Ö€Õ¥Õ½Õ«Õ¾ Õ°Õ¥ÕºÕ¡Õ¿Õ«Õ¿Õ« 2 Õ¿Õ¡Ö€Õ¢Õ¥Ö€Õ¡Õ¯` Õ¬ÕµÕ¡Ö€Õ¤Õ¡ÕµÕ«Õ¶ Õ¡Õ­Õ¿Õ¡Õ¶Õ«Õ·Õ¶Õ¥Ö€Õ« Õ¡Ö€Õ¿Õ¡Õ°Õ¡ÕµÕ¿Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¡Õ´Õ¢ Õ¡Ö€Õ¿Õ¡Õ¬ÕµÕ¡Ö€Õ¤Õ¡ÕµÕ«Õ¶ Õ¥Ö€Ö‡Õ¸Ö'ÕµÕ©Õ¶Õ¥Ö€Õ« Õ£Õ¥Ö€Õ¡Õ¯Õ·Õ¼Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¡Õ´Õ¢ (Õ¬ÕµÕ¸Ö'ÕºÕ¸Õ«Õ¤) Լյարդային ախտանիշներով զարգացող ագրեսիվ հեպատիտ Լյարդային ախտանիշների գերակշռությամբ ընթացող խրոնիկական ագրեսիվ հեպատիտին բնորոշ է` Õ­Õ«Õ½Õ¿ Õ©Õ¸Ö'Õ¬Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¨ Õ¡Õ·Õ­Õ¡Õ¿Õ¸Ö'Õ¶Õ¡Õ¯Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¡Õ¶ Õ¯Õ¸Ö€Õ¸Ö'Õ½Õ¨ Õ°Õ¸Õ£Õ¥Õ¯Õ¡Õ¶ Õ¨Õ¶Õ¯Õ³Õ¾Õ¡Õ®Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¨ աջ թուլակողում կամ վերորոբայնային շրջանում ծանրության և լարվածության զգացումը տնքացող, երբեմն նաև ուժեղ մշտական ցավերը Սրացման շրջանում միանում է նաև բարձր ջերմությունը և դեղնուկը: Ոչ հազվադեպ նկատվում է նաև դիսպեպտիկ համախտանիշը` ախորժակի բացակայություն սրտխառնոց ÖƒÕ½Õ­Õ¸Ö'Õ´ Õ¡Õ¶Õ¿Õ¡Õ¶Õ¥Õ¬Õ«Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶ Õ³Õ¡Ö€ÕºÕ¡ÕµÕ«Õ¶ Õ½Õ¶Õ¶Õ¤Õ« Ö‡ Õ¡Õ¬Õ¯Õ¸Õ°Õ¸Õ¬Õ« Õ¶Õ¯Õ¡Õ¿Õ´Õ¡Õ´Õ¢ Õ¬Õ¸Ö'Õ® Ö"Õ¡Õ·Õ« Õ¶Õ¾Õ¡Õ¦Õ¸Ö'Õ´ «Փոքր» լյարդային անբավարարության համախտանիշը արտահայտվում է` Ö"Õ¶Õ¯Õ¸Õ¿Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¡Õ´Õ¢ ստմոքսից կամ աղիներից, երբեմն քթից արնահոսություններով անցողիկ դեղնուկով և ասցիտով Հիվանդության սրացումների ժամանակ հանդես են գալիս նաև «անոթային աստղիկներ», «լյարդային ափեր» և այլն։ Ô¿Õ¬Õ«Õ¶Õ«Õ¯Õ¡Õ¶ Հիվանդության բոլոր ձևերի ժամանակ և հատկապես սրացման շրջանում, լյարդը մեծանում է, շոշափվում է կողաղեղից 5-7 սամտիմետր ցած, չափավոր պնդանում է, դառնում է սուր եզրերով և ցավոտ: Փայծաղը մեծանում է հազվադեպ։ Արյան շիճուկում ավելանում է բիլիռուբինի, խոլեստերինի, հիմնային ֆոսֆատազայի, լակտատդեհիդրոգենազայի 5-րդ ֆրակցիայի ակտիվությունը չափավոր բարձր է, թիմոլային փորձի տվյալները քիչ բարձր են, սուլեմայինըէ ցածր։ Խիստ խանգարվում է լյարդի արտազատող ֆունկցիան։ Հիվանդության հանդարտման շրջանում, առանձին դեպքերում լյարդի ֆունկցիոնալ հետազոտությունների տվյալները բարելավվում են, ֆերմենտների ակտիվությունը թուլանում է, բայց այնուամենայնիվ մնում է նորմայից շեղված։ Ըստ ընթացքի տարբերում են խրոնիկական ագրեսիվ հեպատիտի սրացումների և հանդարտումների հաջորդումներով և անընդմեջ կրկնվող ձևերը։ Հաջորդումներով ընթացողի ժամանակ հիբանդությունը տարվա մեջ կարող է կրկնվել մի քանի անգամ և 3-6 ամիս տևողությամբ կլինիկական ընդմիջումներ տալ։ Խրոնիկական ագրեսիվ հեպատիտը համարվում է կայունացած, երբ 1,5-2 տարի կլինիկորեն և բիոքիմիորեն լավացում է առաջանում։ Անընդմեջ կրկնումներով ընթացող ակտիվ հեպատիտը տարիներ շարունակ կարող է չմեղմանալ կամ կարճատև, մինչև 1 ամիս տևողությամբ հանդարտումներ տալ։ Արտալյարդային երևույթներով զարգացող ագրեսիվ հեպատիտ Արտալյարդային երևույթների գերակշռությամբ ընթանում է լյուպոիդ հեպատիտը։ Սա լյարդի ծանր, արագորեն զարգացող հիվանդություն է, որն ուղեկցվում է իմունաբանական զգալի տեղաշարժերով, լյարդային անբավարարության և արտալյարդային այլ արտահայտություններով։ Հիվանդանում են հիմնականում կանայք, 20-30 տարեկան հասակում, երբեմն կլիմաքսի շրջանում (դաշտանադադար)։ Այս հիվանդության դեպքում լյարդի բջիջների ախտահարումը տեղի է ունենում հեպատիտի վիրուսի առաջացրա իմունաբանական տեղաշարժի արդունքում։ Հյուսվածաբանական լյուպոիդ հեպատիտի սկզբնական շրջանը նման է վիրուսային ծանր հեպատիտին, հեպատոցիտները նեկրոզվում են, խանգարվում է լյարդի բլթային կառուցվածքը և զարգանում է հետնեկրոտիկ ցիռոզի նման պատկեր։ Ô¿Õ¬Õ«Õ¶Õ«Õ¯Õ¡Õ¶ Հիվանդության սկիզբը հաճախ բուռն է լինում, ինչպես վիրուսային հեպատիտի ժամանակ, սակայն կարող է նաև սկսվել առանց սկզբնական սուր երևույթների` թուլությանժմբ, ախորժակի բացակայությամբ, որոնց հետագայում միանում է դեղնությունը։ Դիտվում է տենդ, որովայնի ցավեր, հոդացավեր, մաշկի քոր, բազմաձև ցան, լյարդի և փայծաղի մեծացում, ավշահանգույցների ախտահարում , «լյարդային ափեր», «անոթային աստղիկներ», դռներակային ցանցում ճնշման բարձրացում, տղամարդկանց մոտ կնաստինքություն (գինեկոմաստիա)։ Ô²Õ¸Ö'ÕªÕ¸Ö'Õ´Õ¨ Խորհուրդ է տրվում կազմակերպել ֆիզիկական և հոգեկան հանգիստ, սրացումների ժամանակ` անկողնային ռեժիմ։ Արգելվում է լյարդի պարենխիմայի վրա ազդող դեղորայքի օգտագործումը։ Նշանակվում են լյարդի բջիջների նյութափոխանակությունը լավացնող միջոցներ։ Ուշ շրջաններում, դռներակային ցանցում ճնշման բարձրացման և ասցիտի զարգացման ժամանակ դրան ավելացվում է ցիռոզների դեպքում նշանակվող սովորական բուժում։ Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից Գրականություն` Հ. Բ. Բաղդասարյան– Մարսողական օրգանների հիվանդություններ, Երևան, 1984, 422