155 views

«Հուզական այրում» տերմինը հայտնի է դեռ անցյալ դարի վերջից։ Այն վերագրվում է ամերիկացի հոգեբան Ֆրեդենբերգին։ Այս տերմինի տակ թաքնված է համախտանիշ, որը դիտարկվում է «մարդ-մարդ» սկզբունքով աշխատանքում ներգրավված մասնագետների լայն շրջանակի մոտ։ Բոլորը գիտեն մասնագիտական այրման մասին, բայց միշտ չէ, որ գիտակցում են, որ այդ գործընթացը մի քանի փուլ ունի, «Аргументы и факты» -ին ասել է ընկերության հիմնադիր եւ ղեկավար, բիզնես-մարզիչ եւ հոգեբան Յուլյա Կարասեւան: Առաջին փուլն, այսպես կոչված, «մեղրամիսն» է։ Այս ընթացքում աշխատակիցը դեռ աշխատում է եռանդով, փորձում է անել առավելագույնը, դրսեւորվում է եւ ամեն ինչ անում է որակով ու ժամանակին։ Սակայն սթրեսն արդեն սկսում է կուտակվել ու առաջանում է զգացում, որ ամեն ինչ այնքան էլ լավ չէ, որքան թվում է, մարդը սկսում է կորցնել էներգիան։ Երկրորդ փուլ՝ «վառելիքի անբավարարություն»։ Ô±ÕµÕ½ ÖƒÕ¸Ö'Õ¬Õ¸Ö'Õ´ Õ´Õ¡Ö€Õ¤Õ¶ Õ¡Ö€Õ¤Õ¥Õ¶ Õ¡ÕºÕ¡Õ¿Õ«Õ¡ Õ§ Õ¦Õ£Õ¸Ö'Õ´, Ö"Õ¶Õ« Õ°Õ¥Õ¿ Õ¯Õ¡ÕºÕ¾Õ¡Õ® Õ­Õ¶Õ¤Õ«Ö€Õ¶Õ¥Ö€ Õ¥Õ¶ Õ®Õ¡Õ£Õ¸Ö'Õ´, Õ¶Õ¡ Õ°Õ¸Õ£Õ¶Õ¡Õ® Õ§Ö‰ Ô±Õ·Õ­Õ¡Õ¿Õ¡Õ¶Ö"Õ« Õ¶Õ¯Õ¡Õ¿Õ´Õ¡Õ´Õ¢ Õ°Õ¥Õ¿Õ¡Ö"Ö€Ö"Ö€Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¨ Õ½Õ¯Õ½Õ¸Ö'Õ´ Õ§ Õ«Õ»Õ¶Õ¥Õ¬, Õ¶Õ¡Õ­Õ¯Õ«Õ¶ Õ¶Õ¡Õ­Õ¡Õ±Õ¥Õ¼Õ¶Õ¸Õ²Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¨ Õ¶Õ¾Õ¡Õ¦Õ¸Ö'Õ´ Õ§, Õ¡Õ¯Õ¿Õ«Õ¾Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¨ Õ¡Õ¶Õ°Õ¥Õ¿Õ¡Õ¶Õ¸Ö'Õ´ Õ§, Õ¡Ö€Õ¿Õ¡Õ¤Ö€Õ¸Õ²Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶Õ¸Ö'Õ©ÕµÕ¸Ö'Õ¶Õ¨ Õ½Õ¯Õ½Õ¸Ö'Õ´ Õ§ Õ¿Õ¸Ö'ÕªÕ¥Õ¬: Երրորդ փուլ՝ քրոնիկ ախտանիշների առաջացում: Առանց քնելու եւ հանգստի աշխատելը, սթրեսը պատշաճ կերպով հաղթահարելու հնարավորություն չունենալը պատճառ է դառնում ավելի շատ ֆիզիկական, ճանաչողական եւ հուզական դրսեւորումների, ինչպիսիք են ուժասպառությունը, հաճախակի հիվանդությունները, զայրույթի սրացումը, «անկյուն քշվածի» զգացումը: Õ‰Õ¸Ö€Ö€Õ¸Ö€Õ¤ ÖƒÕ¸Ö'Õ¬Õ¨ Õ¢Õ¸Ö'Õ¶ Õ³Õ£Õ¶Õ¡ÕªÕ¡Õ´Õ¶ Õ§Ö‰ Այս փուլն արդեն առողջության համար վտանգավոր է համարվում, զգուշացնում է մասնագետը։ Ճգնաժամի մեջ գտնվող մարդու առողջությունը վտանգի է ենթարկված՝ քրոնիկ հիվանդությունների զարգացման առումով։ Եվ դա հաճախ դառնում է պատճառ, որ մարդը կորցնի աշխատունակությունը, գլուխ չհանի առաջադրանքներից՝ ինչպես ամբողջությամբ, այնպես էլ տեղ-տեղ։ Հինգերորդ փուլը «պատի ճեղքումն» է։ Այս փուլին բնորոշ է չանցնող ապատիայի, երկարատեւ ձգձգվող դեպրեսիայի առաջացումը։ Աշխատանքային պարտականությունների կատարումն այս փուլում տեղի է ունենում մեխանիկորեն, չկա էներգիա, հետաքրքրություն եւ ներգրավվածություն: «Այստեղ մարդն արդեն հուզականորեն այրված է, իսկ սուր վիճակում գտնվելը առողջության եւ կարիերայի հետ կապված խնդիրներ է առաջացնում։ Սկզբունքորեն մարդն այլեւս չի կարող ինքնուրույն գլուխ հանել իր վիճակից