78 views

Սուրճը աշխարհի ամենահաճախ օգտագործվող ըմպելիքներից է, և այն ունի ինչպես օգտակար, այնպես էլ պոտենցիալ վնասակար հատկություններ։ Սուրճի պատմությունը հարուստ է առասպելներով, ճանապարհորդություններով ու մշակութային զարգացումներով` սկսած լեգենդներից մինչև նրա գլոբալ տարածումը։

Սուրճի օգտակար հատկությունները` ակտիվացնում է ուղեղը. կոֆեինը բարձրացնում է էներգիան, ուշադրությունը, մտավոր կենտրոնացումը, օգնում է նվազեցնել հոգնածությունը և բարելավում է կարճաժամկետ հիշողությունը, ակտիվացնում է նյութափոխանակությունը. կոֆեինը խթանում է ճարպերի այրումը և օգնում է նիհարելուն (առանց շաքարի և կալորիական հավելումների), նվազեցնում է որոշ հիվանդությունների ռիսկը` 2-րդ տիպի շաքարային դիաբետ, Ալցհեյմերի և Պարկինսոնի հիվանդություններ, քաղցկեղի որոշ տեսակներ (լյարդի, հաստ աղու), ճարպակալման ռիսկ, լյարդի պաշտպանություն. սուրճը (հատկապես սև) նվազեցնում է լյարդի ցիռոզի և ոչ ալկոհոլային լյարդային ճարպակալման վտանգը, հակաօքսիդանտների աղբյուր. սուրճը հարուստ է հակաօքսիդանտներով, որոնք պայքարում են բջիջների վնասման դեմ։

Սուրճի ռիսկերը քնի խանգարումներ. կոֆեինը կարող է խանգարել քնի որակը, հատկապես եթե սուրճը խմվում է ուշ ժամի, գրգռվածություն և սրտխփոց. բարձր չափաբաժինը կարող է առաջացնել անհանգստություն, ձեռքերի դող, սրտխփոց կամ նույնիսկ խուճապ, կախվածություն. կոֆեինը կարող է առաջացնել կախվածություն՝ գլխացավերով, հոգնածությամբ և դյուրագրգիռությամբ, եթե հանկարծ դադարում եք խմել, բարձր ճնշում. չնայած սուրճը սովորաբար չի առաջացնում մշտական գերճնշում, որոշ մարդկանց մոտ այն կարող է ժամանակավոր բարձրացնել այն, բարձրացնում է ստամոքսի թթվայնությունը, սուրճը կարող է գրգռել ստամոքսը՝ առաջացնելով այրոց, գերթթվայնություն։

Հարկ է նշել, մինչև 3–4 բաժակ սուրճ օրական (մոտ 300–400 մգ կոֆեին) համարվում է անվտանգ մեծամասամբ առողջ մարդկանց համար։ Հղիներին խորհուրդ է տրվում սահմանափակել մինչև 200 մգ/օր։

Շոգ եղանակին սուրճ խմելը հաճախ քննարկման թեմա է դառնում․ արժե՞ արդյոք խմել կոֆեին պարունակող տաք ըմպելիք, երբ օդի ջերմաստիճանը բարձր է։

Շոգ եղանակին սուրճ խմելը նույնպես ունի դրական և բացասական կողմերը։

Շոգ եղանակին սուրճ խմելու օգուտները՝ օրգանիզմի հարմարվողականության խթանում, հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ տաք ըմպելիքները (ներառյալ սուրճը) կարող են խթանել քրտնարտադրությունը, ինչն օգնում է օրգանիզմին արագ սառել (հատկապես եթե միջավայրը չոր է և քամոտ), էներգիայի պահպանում, շոգը հաճախ առաջացնում է անտարբերություն, հոգնածություն, սուրճի կոֆեինը կարող է օգնել մնալ աշխույժ և կենտրոնացած, սառը սուրճի տարբերակները ոչ միայն հարմար են շոգին, այլև ապահովում են նույն կոֆեինային ազդեցությունը՝ առանց օրգանիզմը լրացուցիչ տաքացնելու։

Շոգ եղանակին սուրճ խմելու ռիսկերը՝ ջրազրկող ազդեցություն. սուրճն ունի թույլ ջրազրկող ազդեցություն (միզամուղ), որը կարող է խորացնել ջրազրկումը շոգին, հատկապես եթե մարդը շատ է քրտնում, ջերմակարգավորման խանգարում. տաք սուրճը կարող է ժամանակավորապես բարձրացնել մարմնի ջերմաստիճանը, ինչը ոչ միշտ է ցանկալի շոգին, սրտխփոց և ճնշման փոփոխություն. շոգ եղանակին սրտի բեռը արդեն բարձրանում է, իսկ կոֆեինը կարող է ուժեղացնել սրտխփոցը և ճնշման տատանումները որոշ մարդկանց մոտ։

Անվտանգ խմելու խորհուրդներ շոգին՝ խմեք շատ ջուր, յուրաքանչյուր բաժակ սուրճի համար խմեք հավելյալ մեկ բաժակ ջուր։ Նախընտրել սառը սուրճ, խուսափեք խմելուց ամենաշոգ ժամերին՝ օրինակ՝ 12:00–16:00, մի խմեք շոգին քաղցած վիճակում, դա կարող է ուժեղացնել սրտխառնոցը։ Այսպիսով, շոգին կարելի է սուրճ խմել, բայց ճիշտ չափաբաժնով և բավարար հիդրատացված վիճակում։ Եթե տաք սուրճը ձեզ տհաճություն է պատճառում, ընտրեք սառը տարբերակներ և հետևեք օրգանիզմի արձագանքին։